Basit ve Stressiz Gözlem Bazlı Değerlendirmeler

Bir öğrencinin ilerlemesini ve kavrayışını değerlendirmek için çeşitli yollar vardır. Başlıca yöntemlerden ikisi resmi ve gayriresmi değerlendirmelerdir. Resmi değerlendirmeler testleri, sınavları ve projeleri içerir. Öğrenciler bu değerlendirmeler için önceden çalışabilir ve hazırlanabilir ve bu değerlendirmeler öğretmenlerin bir öğrencinin bilgilerini ölçmelerini ve öğrenme süreçlerini değerlendirmelerini sağlayan sistematik bir araç sağlar.

Resmi olmayan değerlendirmeler ise daha günlüktür ve gözlem bazlı araçlardır.

Küçük bir ön hazırlıkla ve sonuçların nota dayalı olmamasıyla bu değerlendirmeler, öğretmenlerin, öğrencilerin ilerlemeleri hakkında bir fikir edinmelerini ve daha fazla eğitime ihtiyaç duyabilecekleri alanları belirlemelerini sağlar. Gayriresmi değerlendirmeler, öğretmenlerin öğrencilerin güçlü ve zayıf yönlerini tespit etmelerine ve gelecek dersler için planlama yapmalarına yardımcı olabilir.

Sınıfta, resmi olmayan değerlendirmeler önemlidir çünkü potansiyel problem alanlarının belirlenmesine yardımcı olabilirler ve resmi bir değerlendirmede, öğrencilerin kavrayışı değerlendirilmeden önce, yön belirleme konusunda fırsat verir.

Pek çok evde eğitim veren aileler neredeyse tamamen gayriresmi değerlendirmelere güvenmeyi tercih ederler çünkü özellikle testlerde başarı gösteremeyen öğrenciler için bu değerlendirme daha doğru bir kavrayış göstergesidir.

Ayrıca, resmi olmayan değerlendirmeler, sınav ve testlerin stresi olmadan yaşamsal öğrenci geri bildirimi sağlayabilir.

Aşağıda, sınıfınız veya ev okulunuz için yaratıcı gayriresmi değerlendirmelerin sadece birkaç örneği bulunmaktadır.

Gözlem

Sadece gün boyunca öğrencinizi izleyin. Heyecan, hayal kırıklığı, can sıkıntısı ve sorumluluk belirtilerine bakın. Bu duyguları ortaya çıkaran görevler ve aktiviteler hakkında notlar alın. Öğrenci çalışma örneklerini kronolojik sıraya göre saklayın, böylece ilerlemeyi ve zayıflık alanlarını tanımlayabilirsiniz.

Bazen, mevcut çalışmalarını önceki örneklerle karşılaştırıncaya kadar, bir öğrencinin ne kadar ilerlediğinin farkına varmazsınız.

Yazar Joyce Herzog’un ilerlemeyi gözlemlemek için basit ama etkili bir yöntemi var. Öğrencinizden, anladığı her matematik işleminin bir örneğini yazmak, doğru yazabileceğini bildiği en karmaşık kelimeyi yazmak veya bir cümle (kısa bir paragraf da olabilir) yazmak gibi basit görevleri yerine getirmesini isteyin. Aynı işlemi, ilerlemeyi görmek için dönem ortası ya da her dönem tekrar yapın.

Sözel Sunumlar

Sözel sunumları genellikle resmi bir değerlendirme türü olarak düşünürüz, ancak aynı zamanda harika bir gayriresmi değerlendirme aracı da olabilirler. Bir veya iki dakikalık bir zamanlayıcı ayarlayın ve öğrencinizden size belirli bir konu hakkında neler öğrendiğini söylemesini isteyin.

Örneğin sözcük türlerini öğreniyorsanız, öğrencinizden, 30 saniye içinde tahtaya yazabileceği kadar edat örneği yazmasını isteyebilirsiniz. Daha yaygın bir yaklaşım ise öğrencilerinize bir cümle başlangıcı vermek ve tamamlamalarını istemek olabilir. Örneğin:

“Bu konuyla ilgili en sevdiğim şey…”

“Bu konuda öğrendiğim en ilginç ya da şaşırtıcı şey…”

“Bu tarihi figür…”

Günlük Tutma

Öğrencilerinize, her günün sonunda, o gün öğrendikleri şeyler hakkında günlüklerine yazmaları için bir ya da üç dakika verin. Bu günlük deneyimini çeşitlendirebilirsiniz de. Örneğin öğrencilerinizden şunları isteyin:

  • Bir konu hakkında öğrendiğiniz 5-10 olguyu yazın.
  • Bugün öğrendiğiniz en heyecan verici şeyi yazın.
  • Hakkında öğrenmek istediğiniz bir ya da iki şeyi yazın.
  • Anlama konusunda sorun yaşadığınız konuyu yazın.
  • Bir konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olabilecek yolları listeleyin.

Kağıt Atmak

Öğrencilerinizden, birbirlerine sorabilecekleri soruları bir kağıda yazmalarını isteyin. Sonra kağıtları buruşturmalarını isteyin ve destansı bir kağıt tomarı savaşı yapmalarına fırsat verin. Ardından, tüm öğrenciler kağıt toplarından birini alsın, soruyu yüksek sesle okusun ve cevaplasın.

Bu etkinlik çoğu evde eğitim gören öğrenciler için alışıldık değildir ancak hem evde hem de okulda eğitim gören öğrenciler için hareketlenmeleri ve öğrendiklerini tekrar etmeleri adına mükemmel bir yoldur.

Dört Köşe

Dört köşe, çocukları yükseltmek, hareket ettirmek ve bildiklerini belirlemek için başka harika bir etkinliktir. Sınıfın her bir köşesini “kesinlikle katılıyorum”, “katılıyorum”, “katılmıyorum” ve “kesinlikle katılmıyorum” ya da A-B-C-D gibi farklı seçeneklerle etiketleyin. Bir soru veya ifadeyi okuyun ve öğrencilerin cevabını temsil eden odanın köşesine gitmelerini sağlayın. Öğrencilerin kendi gruplarında seçimlerini tartışmaları için bir iki dakika bekleyin. Ardından, bu grubun yanıtını açıklamak veya savunmak için her gruptan bir temsilci seçin.

Eşleştirme / Konsantrasyon

Öğrencileri gruplara ya da çift olacak şekilde ayırın. Bir kart grubuna soruları yazın, başka bir kart grubuna da yanıtları. kartları karıştırın ve kapalı bir şekilde masaya koyun. Öğrencilerden sorular ve yanıtları birer birer kartları aç-kapa yaparak eşleştirmelerini isteyin. Eğer bir öğrenci eşleştirmeyi başarırsa, bir hak daha kazanır, başaramazsa sırasını kaybeder.  En çok eşleştirme yapan oyunu kazanır.

Hafıza, çok yönlü bir oyundur. Matematik soruları ve yanıtlarını, kelimeleri ve tanımlarını, tarihi figürleri ya da olaylarıyla tarihlerini ve ayrıntılarını kartlarda kullanabilirsiniz.

Çıkış Fişleri

Her günün ya da haftanın sonunda öğrencilerin sınıftan ayrılmadan önce bir çıkış fişi doldurmalarını sağlayın. Dizin kartları bu etkinlik için gayet uygundur. Soruları kağıda basabilir, tahtaya yazabilir ya da sözel olarak sorabilirsiniz. Öğrencilerinizden aşağıdaki gibi ifadeleri yanıtlayarak kartlarını doldurmalarını isteyin:

  • Öğrendim üç şey…………………………………..
  • Benim iki sorum var……………………………..
  • Anlamadığım bir şey…………………………….
  • En ilginç bulduğum şey…………………………

Bu etkinlik, öğrencilerin çalıştıkları konu hakkında ne hatırladıklarını ve daha fazla açıklamaya ihtiyaç duyabilecekleri alanları ölçmek için mükemmel bir etkinliktir.

Görsel Örnekleme

Araçları sağlayın ve öğrencilerin öğrendiklerini size göstermelerini sağlayın. Örneğin ölçümleri öğrenme aşamasındalarsa, cetvel, şerit metre ve ölçülecek nesneler ayarlayın. Bitkiler üzerinde çalışıyorlarsa, çeşitli bitkiler sunun ve öğrencilerin bitkinin farklı kısımlarına her birinin ne yaptığını açıklayarak dikkat etmesini sağlayın. Öğrenciler biyomları öğreniyorlarsa, her biri için (çizimler, fotoğraflar veya dioramalar) ve temsil edilen biyomiklerde bulunabilecek model bitkiler, hayvanlar veya böcekler sağlayın. Öğrencilerin figürleri doğru yerlerine yerleştirmelerine ve neden oralara ait olduklarını veya her biri hakkında bildiklerini açıklamasına izin verin.

Çizimler

Çizim, yaratıcı, sanatsal veya kinestetik öğrenenler (bizzat faaliyet içinde bulunup öğrenme) için öğrendiklerini ifade etmenin mükemmel bir yoludur. Bir sürecin adımlarını çizebilir veya tarihsel bir olayı betimlemek için çizgi roman yaratabilirler. Bitkiler, hücreler veya şövalye zırhının parçalarını çizebilir ve etiketleyebilirler.

Çapraz Bulmaca

Bulmacalar eğlenceli, stressiz bir gayriresmi değerlendirme aracıdır. İpuçları olarak tanımları veya açıklamaları kullanarak, bir bulmaca oluşturun. Doğru cevaplar, doğru tamamlanmış bir bulmacayla sonuçlanır. Öğrenme süreçlerini değerlendirmek için devletler, devlet başkanları, hayvanlar, hatta sporlar gibi çeşitli tarih, bilim veya edebiyat konularını çapraz bulmacaları kullanabilirsiniz.

Anlatı

Anlatı, 20. Yüzyılın başında yaşamış olan İngiliz eğitimci Charlotte Mason’dan esinlenilmiş ve yaygın olarak evde eğitim gören öğrenciler için kullanılmış bir değerlendirme metodudur. Uygulama, öğrencinin, yüksek sesle okuduktan ya da yeni öğrendiği bir konuyu kendi kelimeleriyle söylemeyi içerir.  

Kişinin kendi sözleriyle bir şeyi açıklaması, konunun kavranmasını gerektirir. Anlatı kullanmak, bir öğrencinin neler öğrendiğini keşfetmek ve daha kapsamlı bir şekilde ele almanız için ihtiyaç duyabileceğiniz alanları belirlemek için yararlı bir araçtır.

Drama

Öğrencilerin, öğrendikleri konuları içeren sahne oyunu sergilemelerini ya da kukla gösterileri hazırlamalarını sağlayın. Bu yöntem, özellikle tarihsel olaylar veya biyografik çalışmalar için etkilidir. Küçük çocuklarda öğrendiklerini kendi taklit oyunlarına dahil etmeleri yaygındır. Çocukların öğrendiklerini, nelere ihtiyaç duyduğunuzu değerlendirmek  ve açıklığa kavuşturmak için oynadıklarını dinleyin ve gözlemleyin.

Öğrencinin Öz-değerlendirmesi

Öğrencilerin üzerinde düşünmelerine yardımcı olmak ve kendi gelişimlerini değerlendirmeleri için öz-değerlendirmeden faydalanın. Basit bir öz değerlendirme için birçok seçenek vardır. Bunlardan biri öğrencilerden hangi ifadenin kendileri için geçerli olduğunu belirtmek için ellerini kaldırmasını istemek: “Konuyu tamamen anlıyorum,” “Ben çoğunlukla konuyu anlıyorum,” “Biraz kafam karıştı” veya “Yardıma ihtiyacım var”.

Diğer bir seçenek, öğrencilerin tam olarak anladığını, çoğunlukla anladığını veya yardıma ihtiyacı olduğunu belirtmek için yukarı bakan bir başparmak, yan duran bir başparmak veya aşağı bakan başparmak göstermelerini istemek. Ya da beş parmaklı bir ölçek kullanın ve öğrencilerin anlama düzeylerine karşılık gelen parmak sayısını tutmasını sağlayın.

Ayrıca öğrencilerin tamamlaması için bir öz değerlendirme formu oluşturmak isteyebilirsiniz. Form, ödevle ilgili açıklamaları listeleyebilir ya da kesin olarak kabul ettiğini, katılıp katılmadığını veya katılmadığını, katıldığına kuvvetle katılıyorum gibi belirten ifadeleri içeren kutucukları içerebilir.

Bu tür bir öz değerlendirme, öğrencilerin davranışlarını ya da derse katılımlarını değerlendirmek için de yararlı olacaktır.

Yazan: Kris Bales
Çeviren: Gözlem Küçük
Kaynak: thoughtco

Libido Dergisi’nde yayımlanan, Libido Dergisi yazar ve çevirmenlerine ait herhangi bir yazı, çeviri, makale ve haber izin alınmadan basılı olarak ya da internet ortamında kullanılamaz, çoğaltılamaz, yayınlanamaz. İzinsiz kullananlar hakkında hukuki yollara başvurulacaktır. 

Yazar:

Tiyatro Oyunculuk Bölümü lisans; Tiyatro Anasanat Dalı yüksek lisans; Masaryk Üniversitesi Theatre and Media Studies bölümü yüksek lisans mezunu. Yarım kalan doktora sürecinde 2 yıl mesleki metin çevirileri yaptı. Akademik hayatı süresince yurt içi ve yut dışı çalışmalar yaptı. Oyunculuk alanında da ödüllere sahip. Tiyatro, sanat tarihi, sanat felsefesi ve güncel olan her şeyle ilgilenmeye çalışıyor.

Bizi takip edin